لعیا نورانی زنوز

روزهای خوبی را پشت سر نمی گذرایم، این روزها نفس جامعه کوتاه شده است. صبح که از خواب بیدار می‌شویم، نمی‌ دانیم با کدام تیتر روزمان را آغاز کنیم، یک روز خبر از وقوع جنگ می‌دهند، یک روز از مذاکرات می‌گویند، یک روز جنگ را به تاخیر می‌اندازند و روز دیگر ضرب‌الاجلی تازه تعیین می‌کنند. این نوسان شدید و منتاقض خبری دیگر نه یک بازی رسانه‌ای که به تاب‌بازی روانی برای مردمی تبدیل شده که سال‌هاست روی لبه تیغ زندگی می‌کنند.

ایراد ماجرا صرفا خبر جنگ نیست، بحران اصلی "بی‌ثباتی" و "بلاتکلیفی" دائمی است. جامعه در حالت آماده‌باشی فرساینده قرار گرفته، حالتی که بیش از خود جنگ، توان مردم را تحلیل می‌برد. کسی که هر روز باید منتظر یک سناریوی تازه باشد، تمرکز و انگیزه‌اش را برای زندگی عادی از دست می‌دهد. در این میان، زندگی روزمره قربانی اصلی این آشفتگی است.

اما وقتی این آشفتگی خبری با "شرایط سخت اقتصادی" گره می‌خورد، فاجعه دوچندان می‌شود. در شرایطی که معیشت مردم به مشکل‌ترین شکل ممکن خود ادامه می‌دهد، هر شایعه و خبر ضدونقیضی به مثابه ترمز دستی کشیدن بر پیکر نحیف اقتصاد خانواده‌هاست. قیمت‌ها در نوسان است، کاسبی‌ها کساد می‌شود و سفره‌ها کوچک‌تر. کسی جرات برنامه‌ریزی برای فردا را ندارد؛ نه برای یک خرید ساده، نه برای یک سرمایه‌گذاری کوچک و نه حتی برای پس‌اندازی اندک برای آینده فرزندانش.

نشانه‌های این بلاتکلیفی این روزها در هر گوشه قابل مشاهده است؛ از خلوت خیابان‌ها گرفته تا بازار شب‌عید که این روزها خبری از جنب‌وجوش همیشگی‌اش ندارد. نگرانی از فردا، حتی آیین دیرینه نوروز را هم به حاشیه رانده است.

کاملا طبیعی است کسی که دغدغه قسط، اجاره و خرج شب را دارد، دیگر ظرفیت تحمل این همه هیاهوی متناقض را ندارد. مردم میان اخبار متناقض و جو روانی حاکم، رها و سرگردان شده‌اند.

شاید وقت آن رسیده که همه ما اعم از رسانه‌ها، مسئولان و تحلیلگران به یک جمع‌بندی اخلاقی برسیم؛ "امنیت روانی جامعه، یک خط قرمز است. بحران‌ها را نباید به بازی‌های خبری و میدان آزمون‌و‌خطا تبدیل کرد. باید پذیرفت که پشت هر خبر، مردمی هستند با قلب‌هایی که از نگرانی می‌تپد و سفره‌هایی که از فقر خالی است.

اگر جامعه نتواند در آرامش نفس بکشد و برای نان شب و آینده اش برنامه‌ریزی کند، اگر حتی آیین دیرینه نوروز هم قربانی این هیاهو شود، هر روز که با یک تیتر جدید از خواب بیدار شویم، نه فقط در جنگ، که در زندگی عادی هم شکست خورده‌ایم.

باشد که آرامش را به خانه‌ها و یقین را به دل‌ها بازگردانیم. باشد که نوروز امسال، واقعا نو شود.