گزارش و گفتگو
۱۳۹۹/۱۰/۰۶          روایت زنان از کار خانگی و دورکاری در روزهای کرونایی

 

تقریبا یک سال می‌شود که میزبان کرونا هستیم، این ویروس تأثیرات مستقیمی روی سبک زندگی، نحوه معاشرت‌ها و شغل گذاشته و تغییراتی ایجاد کرده که شاید تا پیش‌ از این برایمان غیرقابل تصور بود.

برخی شغل‌مان را از دست دادیم، برخی مجبور به راه‌اندازی کسب و کار جدیدی شدیم و برخی خانه‌هایمان را تبدیل به‌محل کارمان کردیم، دورکاری می‌تواند برای صاحبان مشاغل به‌صرفه‌تر باشد و بخشی از کارمندان هم ترجیح می‌دهند در خانه کار کنند؛ اما همیشه اینطور نیست و این مسئله برای زنان کمی متفاوت است.

زنانی که کار خانگی بخشی از وظیفه تعریف‌شده آنهاست و هم‌زمان صبح‌ها که برای دورکاری آماده می‌شوند، باید به کارهای خانه هم برسند.

مریم 36ساله و شاغل در یکی از شرکت‌های بزرگ حسابرسی. او می‌گوید کارکردن در خانه یکی از شکنجه‌های بزرگ دوران کروناست، چون کارفرما فکر می‌کند وقتی کارمندش در خانه است، طبیعتا باید بیشتر کار کند و به ‌جای اینکه تا ساعت چهار عصر مشغول کار باشند، تا هر وقتی که مدیر اراده کند باید مشغول به کار باشند و این اراده گاهی تا نیمه‌شب طول می‌کشد و اهالی خانه هم کارکردن زنان را جدی نمی‌گیرند. آنها هم فکر می‌کنند زنان در تعطیلات به سر می‌برند و انتظار دارند که کیفیت اداره منزل شبیه روزهای تعطیل باشد و همین تناقض زنان را در تنگنایی جدی قرار می‌دهد.

فاطمه یکی از زنانی است که از زمان شیوع کرونا دورکار شده. او می‌گوید: «من دورکارم و فقط دو روز در هفته حضوری سرکار حاضر می‌شوم. دخترم را هم به‌دلیل ترس از کرونا در خانه نگه می‌دارم، همه مراحل مراقبت از او این روزها به عهده من است. خوشبختانه مدیر مجموعه‌ای که با آنها همکاری می‌کنم در این زمینه خیلی همراهی می‌کند. اما واقعاً کار در خانه دشواری‌های خودش را دارد؛ دخترم انتظار دارد هر وقت صدایم می‌زند کار را رها کنم در حالی که ۴ ساعت در روز باید مستمر سر کار باشم.»

کارمند دیگری می‌گوید، تغییر اصلی که در برنامه زندگی‌اش ایجاد شده وظایف خانگی‌اش بوده است: «در واقع هر روز آشپزی می‌کنم. قبلاً این‌طور نبود و خیلی وقت‌ها از بیرون غذا می‌گرفتیم یا توی محل کار غذا می‌خوردیم. این که زمانم در ترافیک هدر نمی‌رود، آرامشم را بیشتر کرده اما واقعیتش این است وظایف خانگی بیشتر به عهده من است تا همسرم. دورکاری هم روند کارهای شغلی‌ام را کندتر کرده در کل من حس بدی از دورکاری ندارم اما واقعیت این است که وظایف خانم‌ها بیشتر شده.»

برای شیوا دورکاری تجربه جذابی نبوده است: «من و همسرم با هم دورکار شدیم و چون شیفت کاری‌مان با هم یکی بود، این خودش یک مشکل بزرگ ایجاد کرد. کشمکش سر این که چرا من بیشتر زمانم را به‌ کارم اختصاص می‌دهم و کنارش نیستم، هر روز وضعیت را سخت‌تر می‌کرد. همسرم به من حمله می‌کرد، بشدت پرخاشگر و حساس شده بود و من دیگر هیچ فضای خصوصی نداشتم. مجبور شدم صبح‌ها خیلی زود بیدار شوم تا به‌ کارهای خانه هم برسم. مشکل بعدی و بزرگ‌تر این بود که به‌ خاطر منفعل شدنم بشدت احساس سرخوردگی داشتم. دورکاری حقیقتاً حالم را بد می‌کرد. همه این مدت فکر می‌کردم زندگی و رؤیاهایم به خاطر سختی قرنطینه و دورکاری در حال نابودی است.»

لیلا احمدی، کارشناس ارشد جامعه‌شناسی، هم با توجه به تجربه زیسته خودش و این که در این مدت دورکاری را تجربه کرده، می‌گوید: «فکر نمی‌کنم دورکاری فشار مضاعفی به زنان وارد کند، اتفاقاً بنا به این که با دورکاری برخی امتیازات برای زنان به‌ وجود می‌آید مانند منتفی شدن هزینه زمانی و مالی برای رفت و آمد، می‌تواند از فشار استرس بر زنان شاغل کم کند. علاوه بر این از استرس روزانه این که به‌ خاطر ترافیک دیر به محل کار برسند هم کم می‌کند. علاوه بر این‌ها، باز از استرس زنان کم می‌کند از بابت این که کمتر در معرض ارتباط با همکاران یا افرادی که در وسایل نقلیه عمومی حاضرند قرار می‌گیرند و در نتیجه نگرانی ابتلا به ویروس کرونا هم برایشان کمتر می‌شود. من فکر می‌کنم زنان می‌توانند با در اختیار داشتن زمان بیشتر، برنامه‌ریزی و مدیریت بهتر زمان بهتری برای هماهنگی کارهای بیرون و کارهای خانه داشته باشند.»

به‌ گفته او، امتیاز دیگر دورکاری هم این است که اگر زنان در خانه باشند می‌توانند نظارت بهتری بر عملکرد بچه‌هایشان داشته باشند و نظارت بر کودکان تسهیل می‌شود. نظارت بر تغذیه افراد خانواده هم بهتر است اما مشکلی که بیشتر به چشم می‌خورد درباره فضای کوچک خانه‌ها است و این که زنان نتوانند فضای اختصاصی داشته باشند و در آرامش در بخشی از خانه روی شغل‌شان تمرکز کنند و راحتی لازم برای انجام کار را نداشته باشند که همه اینها می‌تواند بر کیفیت شغلی‌شان اثر بگذارد.

احمدی تأکید می‌کند که دورکاری بستگی مستقیم به شغل هر فردی دارد و این که ممکن است برخی افراد در دورکاری فرصت‌های شغلی را از دست دهند: «برای خود من که کارم تدریس در دانشگاه است و در جلسات دانشکده به‌صورت آنلاین شرکت می‌کنم چنین مشکلی پیش نیامد. اما زنانی که کارهای فروشندگی یا خدماتی انجام می‌دهند احتمالاً امنیت شغلی‌شان در مخاطره قرار می‌گیرد.»

کد خبرنگار: 983127

انتهای پیام/


برای دسترسی به آرشیو بخش گفتگو و گزارش اینجا کلیک کنید
 
درباره ما تماس با ما
طراحی و اجرا